Zażalenie na postanowienie o zabezpieczeniu majątkowym

ul. Kwiatowa 12, 15-01-2024

Kancelaria Radcy PrawnegoAnna Kowalskaza pośrednictwemKancelaria AdwokackaJan Nowak

Sygn. akt II K 123/23Jan Nowak, obrońca podejrzanej Anny Wiśniewskiej

ZAŻALENIENA POSTANOWIENIE O ZABEZPIECZENIU MAJĄTKOWYMZ DNIA 20-12-2023

Działając jako obrońca podejrzanej Anny Wiśniewskiej, na podstawie art. 425 § 1 k.p.k. w zw. z art. 427 § 1 k.p.k. zaskarżam postanowienie Sądu Rejonowego w Warszawie z dnia 20-12-2023 r. o zabezpieczeniu majątkowym, doręczone mi w dniu 22-12-2023 r., na jej korzyść w całości.

Na podstawie art. 438 pkt 2 k.p.k. i art. 427 § 2 k.p.k. postanowieniu temu zarzucam obrazę przepisów postępowania, a to:

I. art. 249 § 1 k.p.k. poprzez niedostrzeżenie, że duże prawdopodobieństwo popełnienia przez podejrzanego zarzucanego mu czynu stanowi jedną z przesłanek stosowania zabezpieczenia majątkowego;

II. art. 251 § 1 k.p.k. poprzez niezasadne przyjęcie, że zachodzi uzasadniona obawa niewykonania przez podejrzaną w przyszłości orzeczenia o charakterze finansowym, bez wskazania jakichkolwiek argumentów za tym przemawiających;

a ewentualnie:

III. art. 291 § 1 k.p.k. – poprzez dokonanie zabezpieczenia przepadku na mieniu osoby trzeciej w postaci nieruchomości stanowiącej własność męża podejrzanej Anny Wiśniewskiej, mimo że nieruchomość ta nie stanowi korzyści z popełnienia czynu zabronionego i nie została przeniesiona przez Annę Wiśniewską na Piotra Wiśniewskiego, a środki na jej nabycie pochodziły z umowy mieszkaniowego kredytu hipotecznego, spłacanego z wynagrodzenia za pracę Piotra Wiśniewskiego,

przy czym wszystkie powyżej wskazane uchybienia miały istotny wpływ na treść orzeczenia, albowiem doprowadziły do niezasadnego zabezpieczenia mienia należącego do Piotra Wiśniewskiego.

Podnosząc powyższe zarzuty, wnoszę o zmianę zaskarżonego postanowienia przez uchylenie zabezpieczenia majątkowego.

Jednocześnie wnoszę o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z załączonych dokumentów:

1) umowy kredytu hipotecznego z 15-05-2018;

2) deklaracji PIT-37 za rok 2022;

3) wyciągu z rachunku bankowego Piotra Wiśniewskiego służącego do spłat kredytu;

4) umowy o ustanowieniu rozdzielności majątkowej;

5) umowy sprzedaży dot. przedmiotowej nieruchomości;

– na okoliczność źródeł finansowania nabycia zabezpieczonej nieruchomości oraz legalności przeznaczonych na ten cel środków, jak również nabycia nieruchomości wyłącznie przez Piotra Wiśniewskiego do majątku osobistego.

Uzasadnienie

Zaskarżonym postanowieniem zabezpieczono na mieniu Piotra Wiśniewskiego grożący Annie Wiśniewskiej przepadek korzyści majątkowej osiągniętej z zarzucanego jej przestępstwa oszustwa w obrocie gospodarczym poprzez ustanowienie zakazu zbywania i obciążania nieruchomości. Sąd Rejonowy przyjął na podstawie art. 291 k.p.k., że mienie Piotra Wiśniewskiego w postaci lokalu mieszkalnego należy w istocie do podejrzanej i stanowi korzyść majątkową uzyskaną z przestępstwa.

Postanowienie to jest jednak oparte na błędnych założeniach i zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania.

W pierwszej kolejności zauważyć należy, że w doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się zgodnie, iż – mimo niewyrażenia tego wprost w treści ustawy – Kodeks postępowania karnego – stosowanie zabezpieczenia majątkowego jest uzależnione od stwierdzenia takiego stopnia uprawdopodobnienia popełnienia przestępstwa, jak ma to miejsce w odniesieniu do środków zapobiegawczych (zob. P. Hofmański, red. E. Sadzik, Kodeks postępowania karnego. Komentarz, Warszawa; T. Grzegorczyk w: Kodeks postępowania karnego. Komentarz, red. K. Postulski, Warszawa 2020, art. 249; D. Świecki w: Kodeks postępowania karnego, t. 1, System Prawa Karnego, red. A. Zoll, Warszawa 2021, art. 249). Jak wskazał Sąd Najwyższy w Warszawie w postanowieniu z 12-03-2015 r., sygn. akt II KK 123/14, zabezpieczenie majątkowe co prawda nie jest środkiem zapobiegawczym, jednak jego charakter jest do takowego bardzo zbliżony, co uprawnia do stosowania przez analogię art. 74 § 1 k.p.k. Zabezpieczenie majątkowe może zatem być stosowane tylko wówczas, gdy zgromadzone dowody wskazują na duże prawdopodobieństwo, że podejrzany popełnił zarzucane mu przestępstwo (postanowienie SA w Krakowie z 14-05-2019 r., sygn. akt II AKz 123/19; postanowienie SA w Katowicach z 22-06-2020 r., sygn. akt II AKz 321/20 nr II AKz 321/20; postanowienie SA w Gdańsku z 10-09-2021 r., sygn. akt II AKz 456/21; postanowienie SA w Poznaniu z 15-11-2022 r., sygn. akt II AKz 789/22 nr II AKz 789/22; A. Sakowicz, Kodeks postępowania karnego. Komentarz, Warszawa).

Przesłanki tej w ogóle nie dostrzegł Sąd pierwszej instancji i nie ustalił, by zachodziło duże prawdopodobieństwo popełnienia przestępstwa przez podejrzaną. Brak tego ustalenia pozostaje zaś pod ochroną zakazu reformationis in peius i już z tej przyczyny zabezpieczenie majątkowe winno być uchylone.

Po drugie, w świetle art. 251 § 1 k.p.k. zabezpieczenie majątkowe może być stosowane tylko wówczas, gdy zachodzi uzasadniona obawa, że w jego braku wykonanie orzeczenia – w zakresie jego skutków majątkowych – będzie niemożliwe albo znacznie utrudnione. Środek ten może być przy tym stosowany jedynie wyjątkowo, a uzasadniona obawa musi wynikać z konkretnych okoliczności indywidualnej sprawy (D. Świecki w: Kodeks postępowania karnego, t. 1, System Prawa Karnego, red. A. Zoll, Warszawa 2021, art. 251; postanowienie SN z 17-04-2018 r., sygn. akt III KK 456/17; postanowienie SA w Łodzi z 20-09-2019 r., sygn. akt II AKz 123/19 nr II AKz 123/19). W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia okoliczności takich nie przywołano. Z pewnością za okoliczność samoistnie przesądzającą o potrzebie stosowania zabezpieczenia majątkowego nie może być uznana sama wysokość grożącego w świetle sformułowanych przez Prokuraturę zarzutów przepadku korzyści majątkowej. Podejrzana, wiedząc od lat o toczącym się postępowaniu, nie podejmowała żadnych środków zmierzających do wyzbycia się majątku; trudno zatem odgadnąć, na jakiej podstawie stwierdzono, że miałoby się to zmienić.

Po trzecie, w sprawie nie zostały spełnione przesłanki zabezpieczenia przepadku na mieniu osoby trzeciej (tu: męża podejrzanej). Wynikające z treści art. 291 § 1 i 2 k.p.k. domniemania bynajmniej nie pozwalają na zajęcie całego majątku podejrzanego i jego rodziny, lecz wymagają spełnienia konkretnych przesłanek. Tymczasem w sprawie nie wykazano, by podejrzana kiedykolwiek objęła we władanie zabezpieczone mienie (art. 291 § 2 k.p.k.). Wręcz przeciwnie, w małżeństwie podejrzanej i Piotra Wiśniewskiego od początku obowiązuje ustrój rozdzielności majątkowej, a mieszkanie nabył samodzielnie Piotr Wiśniewski do majątku osobistego. Podejrzana nigdy nie była jego właścicielką, a jedynie w nim zamieszkuje. Po drugie, tym bardziej podejrzana nigdy nie przeniosła tego składnika na Piotra Wiśniewskiego (art. 291 § 1 k.p.k.). Piotr Wiśniewski mieszkanie nabył bezpośrednio od osoby trzeciej.

Co więcej, w niniejszej sprawie możliwe jest przeprowadzenie dowodu przeciwnego, o którym mowa w art. 291 § 3 k.p.k., a zatem wykazanie nabycia zabezpieczonego składnika majątku za legalnie pozyskane środki finansowe. Tymczasem mieszkanie zostało nabyte za środki pochodzące z kredytu hipotecznego, który był spłacany z wynagrodzenia za pracę Piotra Wiśniewskiego, zatrudnionego w firmie "XYZ" zupełnie niezwiązanym z działalnością jego żony.

W związku z powyższym, dostrzegając konieczność poddania zapadłego orzeczenia kontroli instancyjnej, wnoszę jak na wstępie.

23-12-2023(podpis obrońcy)

Załączniki:1) umowa kredytu hipotecznego z 15-05-2018;2) deklaracje PIT-37 za rok 2022;3) wyciąg z rachunku bankowego Piotra Wiśniewskiego służącego do spłat kredytu;4) umowa o ustanowieniu rozdzielności majątkowej;5) umowa sprzedaży dot. przedmiotowej nieruchomości.